Kitapozeti.Net

Yeraltından Notlar Kitap İncelemesi – Dostoyevski

31.05.2019
38

Yeraltından Notlar, Dostoyevski’nin en ilginç eserlerinden biridir.

Kitap iki bölümden oluşuyor. İlk bölüm ‘yeraltı’, ikinci bölüm ise ‘notlar’ adı altında. İlk bölümde psikolojik analizlerin daha fazla işlendiğini görebiliyoruz. Dostoyevski’nin yaptığı muazzam monologlar sayesinde, ismini bilmediğimiz karakterin çelişkili dünyasına girebiliyor ve bu dünyadan kendimize de yer ayırarak olayları takip edebiliyoruz. İkinci kısımdaysa işler değişiyor ve kahramanımız sürekli olarak gel gitler yaşayarak anormal tavırlar sergileyebiliyor. Bazen bastırılmış hissederken bazen özgürlüğün en ilerisini yaşadığını düşünebiliyor. Ve kitap nankörlüğün derinlemesine incelenmesi üzerine kurulu olunca, hüzünlü bir sona sahip oluyor.

Belki de kitap ile ilgili en ilginç yorumlardan bir tanesine, Dostoyevski’nin ilk sayfada yazmış olduğu, Hem bu notlar, hem de onun yazarı tamamen hayal ürünüdür.” cümlesi neden oluyor. Çünkü kitapta yer alan karakterlere dikkatlice baktığımızda, gerçek hayatın birebir kopyasını görürken yazar bunun tam tersini söylüyor. İnandırıcılığı yüksek olan bu kitabın yanı sıra bu tür bir iddianın temel amacı ne olabilir, pek de bilenecek gibi değil. Fakat Dostoyevski’nin bu karmaşayı ortaya çıkarırıken ilgiyi üzerine çektiği de bir gerçek.

Romanın isimsiz kahramanı mutlak gerçeği kabul etmeyen, her şeyin kişiden kişiye farklılık gösterebileceğine inanan, duygusuz biridir. Fakat karakterin yaptığı eleştiri o kadar sağlamdır ki, kendisinin istençlerini derinlemesine araştırır ve ortaya karmakarışık bir insan çıkarır.

Dostoyeveski’nin bu karakteri yaratırken bazı rivayetlere göre daha çok bir otobiyografi ortaya çıkardığı yönünde. Kötü, çirkin ve hasta biri. Sürgüne gönderilen Dostoyeveski için bu morala sahip olmak pek de zor olmayacaktır çünkü 10 yılın ardından yeniden hayata dönebilmek tahmin edilebileceği gibi epeyce sorunlu bir haldir.

Yeraltından Notlar, bir romandan daha fazlası sayılabilecek nitelikte. Derinlemesine akan karakteristik ögeler, insanların bakış açılarının nasıl olabileceği, hayatın karanlık yüzü… Bu yüzden Dostoyeveski’nin büyük bir iş çıkardığını söylemek yanlış olmaz. Bir Gogol hayranı olan yazar, İnsancıklar’dan sonra alaya alınır ve tüm yaşadıklarına rağmen ince bir toplumsal eleştiri ve toplumun yalanları üzerine bir roman yazar. Bu ancak büyük bir yazarın yapabileceği yetkinlikte bir iş olmalıdır.

“Yemin ederim size baylar, fazla bilinçli olmak bir hastalıktır. Gerçek, tam bir hastalıktır.”

Yer Altından Notlar Kitap Özeti için tıklayın.

Etiketler:

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış.